Strafrecht met mate

by (11e druk.)
ISBN-10 9038708181 ISBN-13 9789038708188
240 Flashcards en notities
17 Studenten

Studeer slimmer met eFaqt samenvattingen

  • Beschikbaar voor computer, tablet, telefoon en op papier
  • Vragen met antwoorden over de leerstof
  • Ongelimiteerde toegang tot 300.000 online samenvattingen
  • Tools voor slim studeren & timers voor betere resultaten

Bekijk deze samenvatting

PREMIUM samenvattingen zijn gecontroleerd op kwaliteit en speciaal geselecteerd om je leerdoelen nog sneller te kunnen bereiken!

Samenvatting - Strafrecht met mate

  • 1 Karakter en plaats van het strafrecht

  • wat is het verschil tussen het formele recht en het materiële recht?
    het formele recht beschrijft de procedure voor, waarlangs het materiële recht dient te worden gehandhaafd. 
  • 1.1 Mensen straffen elkaar

  • Criminologie
    De leer betreffende de oorzaken van misdaad.
  • Forensische
    Gerechtelijke
  • tout comprende c'est tout pardonner
    alles begrijpen is alles vergeven
  • materieel strafrecht
    het geheel van rechtsvoorschriften dat aangeeft voor welke gedragingen straf behoort te worden toegepast
  • strafprocesrecht (formeel strafrecht)
    het geheel aan voorschriften, dat aangeeft hoe het strafrecht op de concrete feite moet worden toegepast
  • Het formele recht schrijft de procedures voor, waarlangs het materiële recht dient te worden gehandhaafd.


  • De criminologie en de forensische psychiatrie hebben ons geleerd dat vrijwel geen enkel delict los gedacht kan worden uit de relationele context waarin de delinquent leeft en thuis hoort.
  • Het overnemen van het recht tot straffen door de overheid dient juist om eigenrichting, in de zin van het buiten de proporties van alledag voor eigen rechter spelen, tegen te gaan.
  • 1.2.1 Benadering van systeem en individu

  • Het strafrecht houdt zich niet alleen bezig met de immorele gedragingen van mensen. Zo kunnen ook mensen met nobele bedoelingen strafbaar zijn. Bijvoorbeeld art. 293 WvS; euthanasie.
  • De wet laat meer dan eens ruimte aan de rechter om de toepasselijkheid van een wetsbepalingen mede te bepalen naar de opvattingen van moraal en fatsoen.
    Bijv. art. 239 WvS.
  • De straf is van oudsher een als zodanig bedoeld door de overheid toegebracht leed op grond van normschending.
  • Het strafrecht wordt al geruime tijd al problematisch ervaren:
    • Zichtbaarheid en peilbaarheid van de positieve resultaten en effecten van het strafrecht blijven over het algemeen uit
    • negatieve - zowel bedoelde als onbedoelde - effecten van straffen, met name van de vrijheidsstraf lijken steeds zwaarder te wegen
  • Het geloof in het strafrecht is - tegen alle betrekkelijkheid van diens werking in - tamelijk groot.
  • Ondanks alle discussie is de kern van het strafrecht hetzelfde gebleven: het strafrecht richt zich hoofdzakelijk op gedragingen van individuen en dat dit rechtsgebied als geen ander op een voor de mens diep ingrijpende en tegelijk zeer negatieve wijze betrokken is op het spanningsveld, dat wordt gevormd door de eisen van:
    • individuele vrijheid
    • maatschappelijke orde
    • recht
  • Ten aanzien van de betekenis van het strafrecht in genoemd spanningsveld kan het volgende onderscheid in benaderingswijzen worden gemaakt:
    1. van de kant van het strafrechtelijke systeem als zodanig en
    2. van de kant van het individu
  • De benadering vanuit het systeem is in eerste plaats gericht op de misdaadbestrijdende functie van het strafrecht.

    De benadering vanuit het individu richt zich primair op de belangenbehartiging van de individu, de justitiabele, in het kader van de strafrechtspleging, dus op de individu-beschermende functie van het strafrecht.
  • 'open' delictsomschrijving
    in de wet wordt een neutrale, 'open' term gebruikt, waardoor de rechter de normen en waarden in zijn oordeel mee kan laten wegen.
  • De verschillende invalshoeken in het strafrechtelijk denken laten zich als volgt samenvatten:
    • die, waarin de relatie recht-maatschappij vooropgesteld wordt
    • die, waarin de relatie individu-recht voorop staat
    • die, waarin de relatie maatschappij-individu het zwaarst weegt.
  • 1.2.2 Het primaat van de wet

  • Deze paragraaf behandeld de invalshoek waarin de relatie recht-maatschappij vooropgesteld wordt.
    In deze zienswijze is sprake van het primaat van de strafwet: deze is de langs voorgeschreven weg tot stand gebrachte weerspiegeling van wat onder de samenlevingsgenoten leeft.
  • Veranderingen in maatschappelijke normen moeten eerst vastgelegd worden in een wetswijziging voordat de rechter, en dus ieder individu, deze verandering mag honoreren.
  • notoir onrecht
    door niemand betwist onrecht
  • Met het toepassen van strafrecht moet notoir onrecht worden vermeden.
  • Er is in deze zienswijze wel plaats voor de individu-beschermende functie, maar deze wordt verondersteld te zijn ingebouwd (op positiefrechtelijke wijze) in de strafwet zelf
  • Overtreding van de strafwet veronderstelt zowel schending van de rechtsorde als verstoring van de sociale orde.
  • Ook wel de legistische visie genoemd.

    Waar mogelijk dienen de functionarissen zich precies aan de wettelijke bepalingen te houden.
  • De legistische visie, die traditioneel in enigerlei vorm door de meeste strafrechtsgeleerden wordt gehuldigd, is in het algemeen primair een systeembenadering van het strafrecht.
  • Gaat ervan uit dat het misdaadprobleem onoplosbaar is.
Lees volledige samenvatting
Maak nu je eigen eFaqt account aan voor toegang tot deze en duizenden andere hoge kwaliteit samenvattingen.

Voorbeelden van vragen in deze samenvatting

Criminologie
2
tout comprende c'est tout pardonner
2
materieel strafrecht
2
strafprocesrecht (formeel strafrecht)
2
Pagina 1 van 48