Sprekend verleden / Havo/vwo 3 / deel Onderbouw leerboek

by
ISBN-10 9057308037 ISBN-13 9789057308031
840 Flashcards en notities
40 Studenten
  • Deze samenvatting
  • +380.000 andere samenvattingen
  • Een unieke studietool
  • Een oefentool voor deze samenvatting
  • Studiecoaching met filmpjes
Onthoud sneller, leer beter. Wetenschappelijk bewezen.

PREMIUM samenvattingen zijn gecontroleerd op kwaliteit en speciaal geselecteerd om je leerdoelen nog sneller te kunnen bereiken!

Samenvatting - Sprekend verleden / Havo/vwo 3 / deel Onderbouw leerboek

  • 1 De eerste WO, democratie en fascisme

  • Noem vier belangrijke kenmerken van de oorlogvoering sinds de 18e eeuw.

    1. Groot belang van de economie: oorlog voeren kost veel geld, dus wie goede economie heeft kan een goed leger betalen en heeft dus de meeste kans om een oorlog te winnen.

    2. Groot belang van technologie: ontwikkeling van technologie heeft grote invloed op manier van oorlogvoeren --> bv. betere wapens en betere vervoersmiddelen zoals stoomboot en trein om troepen te verplaatsen.

    3. Groot belang van het leiderschap: strategie (grote lijnen) en tactiek (manier waarop het aan het front wordt uitgevoerd) steeds vaker in handen van 1 man, dus grotere invloed op verloop van de oorlog.

    4. Groot belang van publieke opinie: sinds de Franse revolutie werd volk steeds mondiger (o.a. door kiesrecht) en de steun van meerderheid van de bevolking steeds belangrijker.

  • 1.1 Oorlogvoering in de 18e en19e eeuw

  • de oorlogvoering in de 18e en 19e eeuw gingen als volgt: - er was groot belang voor de economie: een natie die oorlog wil voeren heeft geld nodig om zijn leger te betalen, dus hoe beter de economie, hoe beter ze oorlog konden voeren

                                                                                                           - de technologie was voor groot belang: degene met betere wapens had natuurlijk meer kans om de oorlog te winnen, dus gingen landen meer geld steken in militaire ontwikkelingen 

                                                                                                           - groot belang voor de leiderschap:

    een natie met goede leiders had meer kans om te winnen, want sinds de 18e eeuw waren veel politieke leiders ook de militaire leiders

                                                                                                           - publieke opinie was voor groot belang: een profesioneel leger werd in de 18e eeuw vervangen door een dienstplicht leger, dus moesten gewone burgers meedoen aan de oorlog, hierdoor werd de opinie van die stand steeds belangrijker want als de burgers een oorlog zouden voeren die ze niet wilden voeren, zouden ze niet willen vechten. 

  • tijd van de wereldoorlogen?
    • 1900-1914: Belle epoque
              - mooie tijdperk; optimisme en vooruitgang, uitvindingen hoop van                    alles

    • 1914-1918: eerste wereldoorlog
    • 1918-1939: Interbellum
               - Tijd tussen 2 oorlogen
    • 1939-1945: tweede wereldoorlog
  • belangrijkste kenmerken oorlogvoering
    • groot belang van economie
    • groot belang van technologie
    • groot belang van het leiderschap
    • publieke opnie van groot belang
  • invloed bevolking
    • na franse revolutie krijgen politieke leiders meer te maken met het volk
    • allerlei veranderingen
              - dienstplichtleggers vervingen de beroepslegers
              - mensen werden steeds mondiger(leerden lezen, schrijven, kranten               lezen)
              - steeds meer mensen kregen kiesrecht
    gevolg:
    • oorlog zonder steun van bevolking werd steeds moeilijker voor regeringen
  • interbellum
    periode tussen de twee wereldoorlogen
  • tactiek
    De manier waarop de grote lijnen die uitgezet zijn door de politieke leiders door de militaire leiders aan het front worden uitgevoerd.
  • strategie
    Wat de leiders met de oorlog willen bereiken en hoe die in grote lijnen moet worden uitgevoerd.
  • Belle Epoque
    het 'mooie tijdperk' , tijd voor de Eerste Wereldoorlog gekenmerkt door optimisme en vooruitgang.
  • 1.1.1 Aantekeningen par.1

  • Wat is een Appeasmentpolitiek ?
    Buitenlandse politiek waarbij een oorlog wordt voorkomen door tegenstanders hun zin te geven
  • Wat is een Interbellum ?
    Tijd tussen de twee oorlogen
  • Welke 4 personen zaten in de conferentie van München ?
    Daladier (Fa)  Chamberlain (GB)   Hitler (Du)  Mussolini (It)
  • 1.2 WO1 1914-1918

    • hoofdpersonen WO1:
    • kroonprins Frans-Ferdinand, Oostenrijk-Hongarije (dubbel monarchie)
    • keizer Frederik Wilhelm 2, Duitse keizerrijk
    • Gavrilo Princip

     

    • Oostenrijk-Hongarije
    • het land heeft 11 verschillende nationaliteiten
           nationalisme
    • verschillende nieuwe staten om Oostenrijk-Hongarije (Roemenië, Servië enz.)
    • het land was een regionale macht
            had hulp van andere landen nodig

     

    • directe oorzaak (aanleiding)
    • 18 juni 1914, moord aanslag op de troonopvolger, Frans Ferdinand van Oostenrijk-Hongarije in Sarajevo
            de moordenaar: Gavrilo Princip, lid van een nationalistische organisatie Jong-Bosnië

     

    • wo1
    • 28 juni 1914
    • Oostenrijk-Hongarije verklaart de oorlog aan Servië

     

    • dieper liggende oorzaak
    • nationalisme in Europese staten
            elk land wilde het machtigst zijn, andere werden  gezien als gevaarlijke concurrenten
    • bestaan van verschillende (geheime) bondgenootschappen die elkaar steunden bij conflicten
  • directe oorzaak (aanleiding)

    18 juni 1914, moord aanslag op de troonopvolger, Frans Ferdinand van Oostenrijk-Hongarije in Sarajevo
          de moordenaar: Gavrilo Princip, lid van een nationalistische organisatie Jong-Bosnië

    Oostenrijk-Hongarije verklaart de oorlog aan Servië

     

     

    dieper liggende oorzaak

    nationalisme in Europese staten
    elk land wilde het machtigst zijn, andere werden  gezien als gevaarlijke concurrenten

    bestaan van verschillende (geheime) bondgenootschappen die elkaar steunden bij conflicten

    wat veranderde in de oorlogvoering:

    -de eerste oorlog die een wereldoorlog genoemd kan worden.

    -nieuwe tactiek: loopgravenoorlog

    -veel meer propaganda

    -betere medische zorg voor de soldaten

    -de eerste totale oorlog

    gevolgen van de oorlog:

    -miljoenen slachtoffers

    -kaart van Europa veranderd grondig: -Oosterijk-Hongarije werd opgesplitst in twee staten, het verloor ook alle Slavische gebieden en moest Tirol en Triëst aan Italië afstaan

    Duitsland moest gebieden afstaan aan Frankrijk, België, Litouwen en Polen

    Tsjecho-Slowakije en Joegoslavië werden nieuwe staten

    -grote verbittering onder de Duitse bevolking

    • bondgenootschappen
    • triple alliantie:
    • Duitse keizerrijk, Oostenrijk-Hongarije en Italië (pas vanaf 1882)
    • in het geheim:
    • Roemenië (primair tegen Frankrijk)

     

    veranderingen in oorlogvoering

    • 'de eerste oorlog die een "wereldoorlog'' kan worden genoemd (in het Engels the Great war)
    • Industriële oorlog, op grote schaal met nieuwe en verbeterde wapens. voorbeelden: chemische wapens, tanks, duikboten en vliegtuigen
    • nieuwe tactiek de loopgraven
    • veel meer propaganda (=verhaal zo goed mogelijk verkopen)
    • betere medische zorg
    • de eerste totale oorlog:
      jonge mannen in dienstplicht
      mannen en vrouwen werken in fabrieken voor oorlog materiaal
      rantsoenering van voedsel en andere producten
      het aantal slachtoffers was massaal, zowel burgers als militairen

    omslag in de oorlog

    • Russische revolutie (1917)
    • vrede van Brest Litovsk (3 mrt. 1918), nadeel voor Rusland

     

    einde van de oorlog

    • 11 november 1918: wapenstilstand
    • 7 mei 1919: het verdrag van Versailles

     

    is Amerika op tijd?

    • Duitsland roept op tot een onbeperkte duikboten oorlog (zinken van Amerikaanse schepen in 1917)
    • Wilson verklaart de oorlog aan Duitsland

     

    verdrag van Versailles

    aanwezig:

    • eerste minister Clemenceau van Frankrijk
    • primier Lloyd George van Engeland
    • president Wilson van Amerika

    afwezig:

    • Duitsland, Rusland

    in verdrag van Versailles

    • leger (landmacht) inkrimpen naar 100.000 man
    • marine moet worden opgeheven
    • Duitsland moet alle koloniën afstaan
    • Duitsland moet land afstaan aan België, Frankrijk en Polen (Polen word een nieuw land)
    • Duitsland moet grote herstel betaling betalen. Dit zal 30 jaar duren (1921 vastgesteld op 21 miljard duitse goudmarkt)

     

     

Lees volledige samenvatting
Deze samenvatting. +380.000 andere samenvattingen. Een unieke studietool. Een oefentool voor deze samenvatting. Studiecoaching met filmpjes.

Voorbeelden van vragen in deze samenvatting

wanneer ontstond het fascisme?
16
waar zijn fascisten tegen?
16
wie was de eerste fascistische leider
16
wie was de bekendste fascistische leider
16
Pagina 1 van 150