Van gedachten wisselen

by
ISBN-10 9046903613 ISBN-13 9789046903612
303 Flashcards & Notes
65 Students

Study smarter with eFaqt summaries

  • Available on desktop, tablet, mobile & print
  • Questions with answers about the material
  • Access to 300 000 online summaries
  • Smart study features & timers for more results

Get this summary

PREMIUM summaries are quality controlled, selected summaries prepared for you to help you achieve your study goals faster!

Samenvatting - Van gedachten wisselen

  • 1 de zelfoefening van het denken

  • wat is filosofie? 

    denkarbeid, die start met verwondering en leidt tot zelfoefening van het denken. 

  • Wat is Ethiek? 

    Ethiek poogt antwoord te geven op de vraag hoe we goed van kwaad kunnen onderscheiden. 

  • Waarom zouden sociaal werkers en zorgverleners zich moeten beraden op vragen waar geen eenduidig antwoord op is? 

    1. Omdat het in onze samenleving zichtbaar word dat die eenduidigheid ontbreekt. 

    2. omdat het handelen van hen direct gevolg heeft voor het dagelijks leven van anderen, die er hun eigen waarden en normen op na houden. 

  • Interventies van sociaal werkers hebben in vele gevallen een normatief karakter (normatieve professionaliteit), deze zijn vaak niet wetenschappelijk gefundeerd. waarden hebben geen objectieve geldigheid, daarom noodzakelijk dat wij als sociaal werkers verantwoording geven over ons handelen en dit te legimenteren. 

     

    sociaal werkers staan met het ene been in het systeem van wetten, regels, doelen, gebruikte methoden, procedures, protocollen en resultaat afspraken en met het andere been in het 'leefwereld' van cliënten en doelgroepen. 

     

    In het sociaal werk moeten hulpverleners zich houden aan beroepscodes, in sommige situaties conflicteren verschillende waarden met elkaar waardoor in deze beroepscodes in het gedrang kunnen komen. 

     

    Een methode om hier mee om te gaan is een stappenplan (argumentatieve methode). de afweging die daarmee gemaakt wordt is gebaseerd op mens- en maatschappijbeelden en waarden die daarmee samenhangen. Een goed onderbouwde keuze hoeft nog niet moreel aanvaardbaar te zijn. 

  • Noem de driedeling van de professionele legitimatie plicht:

    1. controleerbaar maken voor de overheid

    2. controleerbaar maken voor de client 

    3. onderwerpen aan collegiale toetsing 

    Duidelijke zinvolle rapportage 

    • (bijbehorende activiteiten: waarheidsvinding, communiceren, ingrijpen) 
  • wat is legitimering?

    Verantwoording 

  • Tegenwoordig word de mens gezien als rationeel en autonoom. De manier waarop we omgaan met het beleid van de instelling of overheid kan ook mensenbeelden bevatten. 

     

    Mensbeelden werken door op het niveau van de individuele sociaal werker, het instelling- en het overheidsbeleid. waarden en normen zijn abstract en kunnen op verschillende manieren een concrete invulling krijgen. Naarmate ze toegepast worden in het dagelijks leven, ontstaat er steeds meer onenigheid over hun betekenis. 

  • Kenmerk van een groot verhaal is dat het zichzelf voor waar houdt. (Lyotard). Het pretendeert alles te begrijpen en op elke vraag een antwoord te hebben. ze zijn totalitair, maar ongeloofwaardig en onrechtvaardig. Omdat ze andere verhalen uitsluiten. Alles situaties, gedragingen en handelingen worden herleid tot een verhaal en krijgen daarbinnen betekenis. Groot verhaal is failliet, nu ruimte voor meerdere en verschillende kleine verhalen. Onze huidige samenleving is een netwerk van kleine verhalen die evenveel recht van spreken hebben, elkaar aanvullen en tegenspreken en zich met elkaar verbinden en elkaar onderbreken. het laat zich niet aaneenrijgen tot groot verhaal. 

     

    Overgang grote naar kleine verhalen markeert de verschuiving van een uniforme naar een pluriforme samenleving (diversiteit in leefvormen, leefstijlen en culturen). gevolgen voor sociaal werk: grotere verscheidenheid aan cliënten en hun opvattingen. 

     

    Toch zijn sommige verhalen nog steeds dominant (sterke verhalen). Deze proberen andere verhalen te overtroeven, maar het is onwaarschijnlijk en lijkt te overdrijven. Effect door selectie en ordening van feiten en benadrukken van details die een bepaalde overtuiging aannemelijk maken. Krijgt een soort vanzelfsprekendheid door andere invalshoeken minder zichtbaar te maken. 

     

    Sterk verhaal van nu: de mens is autonoom. 

     

    Maar niet geloofwaardig. Enerzijds en anderzijds wordt er gestreefd naar gelijkheid. 

  • wat is een kenmerk van een groot verhaal? 

    dat het zichzelf voor waar houdt, het pretendeert alles te begrijpen en op elke vraag een antwoord te hebben. 

  • Onze huidige samenleving is een netwerk van..? 

    Kleine verhalen die evenveel recht van spreken hebben, elkaar aanvullen. tegenspreken, zich met elkaar verbinden en elkaar onderbreken 

  • wat markeert de overgang van grote naar kleine verhalen? 

    de verschuiving van een uniforme naar een pluriforme samenleving 

  • wat is een pluriforme samenleving? 

    meer diversiteit in leefvormen, leefstijlen en culturen 

  • wat is hiervan het gevolg voor sociaal werk? 

    een grotere verscheidenheid aan cliënten en hun opvattingen 

  • wanneer sommige verhalen toch nog steeds dominant zijn noemen we dit? Wat doen deze en wat is een voorbeeld van nu? 

    sterke verhalen, deze proberen andere verhalen te overtroeven, maar het is onwaarschijnlijk en lijkt te overdrijven.  

     

    voorbeeld van nu: De mens is autonoom 

  • Heeft de mens een vrije wil? Sterke verhaal over autonomie begint in de 17e eeuw, het 'moderne subject' word geboren. 

     

    Modern: de westerse cultuur moderniseert, (los van de kerk etc.) 

    Subject: ('wat er onderligt') de mens ontdekte zichzelf als fundament van het weten en de kennis van de werkelijkheid. 

     

    De mens gaat zichzelf onderzoeken en leert zich begrijpen als individu en als fundament en oorsprong van zijn verhouding tot de werkelijkheid. 

     

    Er is ook kritiek op het idee dat de mens autonoom is: 

    Freud: door onbewuste drijfveren worden we beïnvloed 

    Nietzsche: ontmaskerde de menselijke autonomie als een geval van hoogmoed.

    Marx: laat zien hoe we door maatschappelijke verhoudingen worden bepaald. 

    Samen zijn zij de  'meesters van het wantrouwen'

     

    Foucault, lyotard, Delauze en Derrida zetten kritiek voort. Zij deden dit zeer radicaal. 

     

  • Wat is het 'moderne subject'? 

    Modern: de westerse cultuur moderniseert (komt los van de kerk etc.) 

    Subject: De mens ontdekte zichzelf als fundament van het weten en de kennis van de werkelijkheid. ('wat er onder ligt') 

     

     

  • wie waren samen de meesters van wantrouwen?

    Freud, Nietzsche, Marx 

  • Freud..: 

    Door onbewuste drijfveren worden we beïnvloed 

  • Nietzsche 

    Ontmaskerde de menselijke autonomie als een geval van hoogmoed. 

  • Marx 

    Laat zien hoe we door maatschappelijke verhoudingen worden bepaald. 

  • Filosofie als verwondering en zelfoefening van het denken, dus anders dan wetenschap. Menswetenschappen zijn empirisch, onderzoeken waarneembare zaken. Definities van begrippen als geluk, gelijkheid en vrijheid worden niet onderzocht. Filosofen doen dat juist wel. Maar is daar eigelijk wel een antwoord op? 

     

    Filosofie is een vorm van verwondering over het alledaagse: waarom zijn dingen zoals ze zijn? Het doorbreekt de vanzelfsprekendheid van de grondbeginselen waarbinnen ons bestaan zich voltrekt, maar leidt nog niet tot inzicht in wat de werkelijkheid is. Vanzelfsprekendheden lijken een zege voor gezonde verstand, maar zij belemmeren ook het zich op op ongewoon is en niet onmiddellijk te verklaren. Verwondering biedt weerstand tegen de zelfgenoegzaamheid van heersende opvattingen. 

     

    Vanzelfsprekendheid wil zeggen dat de dingen zijn zoals ze zijn, zoals wij denken dat ze zijn. (Routinehandelingen zijn hiervan ook een vorm). Maar bij nader inzien is helemaal niets gewoon (Verhoeven), het is alleen maar schijn: een product van gebrek aan aandacht. 

     

    Wetenschap: van het onbekende naar het bekende. 

    Filosofie: van het bekende naar het onbekende. 

     

    Foucault: denken is niet veel waard wanneer het gericht is op het verwerven van kennis en het ons niet op een bepaalde manier in verlegenheid brengt (zelfoefening van het denken). Volgens hem is de opgave van filosofie een poging op te weten te komen of het mogelijk is anders te denken. Dus niet de bestaande normatieve kaders rechtvaardigen, maar zich daarover verwonderen en deze kritisch moeten doordenken. Door werkelijk stil te staan bij de vragen waarmee de dagelijkse praktijk van het sociaal werk ons confroteer, krijgen we hopelijk aandacht voor de problemen van mensen die een beroep doen op professionele hulp. 

  • Filosofie is een vorm van....? 

    Verwondering over het alledaagse: waarom zijn dingen zoals ze zijn? 

  • In verschillende disciplines staat een specifieke soort van fundamentele vragen centraal.

     

    Ontologie: Stelt de vraag wat werkelijkheid of zijn is. Het verschil tussen wezen of zijn?

     

    Metafysica: (letterlijk) dat wat na de fysica komt. lijkt op ontologie. Aristoteles geeft een betekenis die het bovenzintuiglijke betreft. Heidiger geeft aan dat het de vraag naar het hoost zijnde, het fundament van de werkelijkheid en de waarheid, betreft. 

     

    Kennis- en wetenschapsleer: gaat in op de vraag wat kennis is en hoe het tot stand komt. 

     

    Wijsgerige antropologie: vraagt naar het zijn of wijzen van de mens, of naar wat het 'zijnde' mens van alle andere zijnden onderscheidt. 

     

    Sociale en politiek filosofie: vragen over vrijheid, verantwoordelijkheid, rechtvaardigheid en macht. 

     

    Ethiek: poogt antwoord te geven om de vraag hoe we goed van kwaad kunnen onderscheiden. De disciplines worden onderscheiden, maar niet gescheiden. 

  • Wat is ontologie? 

    Ontologie stelt de vraag wat werkelijkheid of zijn is. Verschil tussen wezen of zijn? 

  • wat is Metafysica? 

    Dat wat niet fysica komt. lijkt op ontologie. 

  • Wat is kennis- en wetenschapsleer? 

    Dit gaat in op de vraag wat kennis is en hoe het tot stand komt. 

  • Wat is wijsgerige antropologie? 

    dit vraagt naar het zijn of wezen van de mens, of naar wat het 'zijnde' mens van alle andere zijden onderscheidt. 

  • Wat is sociale en politieke filosofie? 

    Dit zijn vragen over vrijheid, verantwoordelijkheid, rechtvaardigheid en macht. 

  • Mens- en maatschappijwetenschappen veronderstellen een beeld of bepaling van de mens en de maatschappij. De filosofie van mens en maatschappij stelt deze vanzelfsprekendheden ter discussie. Deze beelden bevatten een descriptief en een prescriptief aspect. Er wordt beschreven wat de mens in wezen is en hoe hij zou moeten zijn. Filosofie van mens en maatschappij is breder georiënteerd dan wijsgerige antropologie. 

Lees volledige samenvatting
Maak nu je eigen eFaqt account aan voor toegang tot deze en duizenden andere hoge kwaliteit samenvattingen.

Example questions in this summary

wat is filosofie? 
13
Wat is Ethiek? 
13
Waarom zouden sociaal werkers en zorgverleners zich moeten beraden op vragen waar geen eenduidig antwoord op is? 
13
Noem de driedeling van de professionele legitimatie plicht:
13
Page 1 of 62