Mededingings- en Economisch recht Class notes

by
1069 Flashcards & Notes
1 Students

Study smarter with eFaqt summaries

  • Available on desktop, tablet, mobile & print
  • Questions with answers about the material
  • Access to 300 000 online summaries
  • Smart study features & timers for more results

Get this summary

PREMIUM summaries are quality controlled, selected summaries prepared for you to help you achieve your study goals faster!

Samenvatting - Mededingings- en Economisch recht Class notes

  • 1378850400 College 1: Inleiding en enkele hoofdlijnen

  • Op welke niveaus vindt er mededingingstoezicht plaats?
    Op zowel Nederlands niveau als op Europees niveau.
  • Wat is het economisch ordeningsrecht?
    Het economisch ordeningsrecht ziet op de ordening van de economie.
  • Wat is het doel van het economisch ordeningsrecht?
    Het economisch ordeningsrecht heeft 2 doelen die elkaar deels overlappen:
    1. De regels van het economisch ordeningsrecht zijn erop gericht om het economisch verkeer goed te laten functioneren en betrekkingen tussen ondernemingen onderling en betrekkingen tussen de consumenten en de ondernemingen goed te laten verlopen.
    2. Daarnaast hebben de regels van het economisch ordeningsrecht tot doel om een optimale uitkomst te bereiken van de vrije markteconomie.
  • Hoe kunnen die twee doelstellingen van het economisch ordeningsrecht worden bereikt?
    Er zijn twee manieren om de doelstellingen van het economisch ordeningsrecht te bereiken:
    1. Liberalisering
    2. Regulering
  • Hoe ziet het eruit wanneer men de doelstellingen van het economisch ordeningsrecht probeert te bereiken door middel van liberalisering?
    Om via de weg van liberalisering de doelstellingen van het economisch ordeningsrecht te bereiken worden regels zoveel mogelijk afgeschaft die het vrije verkeer van de markt zouden kunnen belemmeren. Bedrijven en consumenten wordt zoveel mogelijk de vrijheid gegeven om hun gang te gaan zondaar dat de overheid vooraf allerlei regeltjes opstelt.

    Laatste 20-25 jaar zagen we veel liberalisering om de doelstellingen van het economisch ordeningsrecht te bereiken, de laatste jaren (ingegeven door de crisis) gaat men weer steeds meer richting regulering.
  • Hoe ziet het eruit wanneer men de doelstellingen van het economisch ordeningsrecht probeert te bereiken door middel van regulering?
    Bij regulering voert de overheid regel sin waar de bedrijven zich aan moeten houden. Dit kunnen algemene of specifieke geboden of verboden zijn.
  • Welk soort toezicht hoort er bij de liberale manier om doelstellingen van economisch ordeningsrecht te bereiken?
    In geval van liberalisering vindt toezicht en handhaving achteraf plaats. Je houdt dan dus enkel toezicht op de manier hoe de ondernemingen zich op de markt gedragen. Geen toezicht vooraf.
  • Welk soort toezicht hoort er bij de manier van regulering om doelstellingen van economisch ordeningsrecht te bereiken?
    In geval van regulering vindt toezicht vooraf plaats. Vooraf is precies duidelijk aan welke regels de ondernemingen moeten voldoen.
  • Wat is belangrijk voor het economisch ordeningsrecht?
    De vrije marktwerking.
  • Wat als partijen vooraf afspreken maken over wie bijvoorbeeld zich inschrijft voor welke opdracht?
    Dan komt de vrije marktwerking in gevaar, dit is in strijd met het kartelverbod.
  • Wat is de reden dat de ACM ook aan natuurlijke personen boetes oplegt?
    Hiermee wil de ACM een afschrikwekkende werking van doen uitgaang. Als het mogelijk is dat je privé een boete krijgt opgelegd dan is dat erg ingrijpend. 
  • Welke natuurlijke personen kan de ACM een boete opleggen?
    Het gaan in een dergelijk geval om natuurlijke personen die worden aangemerkt als (1) opdrachtgever of (2) feitelijk leidinggevende van degene die het kartelverbod heeft overtreden.
    Die mensen hoeven niet perse formeel bestuurder te zijn, vaak zijn het mensen die managementposities binnen het bedrijf innemen.
  • Wie stelt de ACM centraal bij haar toezicht op de markt?
    De ACM stelt bij haar toezicht de consument centraal. Het doel dat de ACM toezicht houdt is om kansen en keuzes te bevorderen voor de bedrijven en de consumenten. 
  • Hoe ziet de ACM haar eigen functie?
    De ACM geeft aan dat zij zichzelf in de eerste plaats als handhaver ziet.
  • Welk doel streeft de ACM met het toezicht houden na?
    De ACM geeft aan dat zij de belangen van de consument behartigt omdat er moet worden gezorgd dat er voldoende aanbod is voor de consument. Ook wil de ACM bevorderen dat bedrijven zonder belemmeringen de mogelijkheid hebben om de markt te betreden. 
  • Welk belang streeft de ACM na voor bedrijven?
    De ACM wil bevorderen dat bedrijven zonder belemmeringen de mogelijkheid hebben om de markt te betreden. 
  • Welk doel streeft de ACM na voor de consument?
    De ACM streeft ernaar dat er voor de consument voldoende aanbod is van producten en/of diensten.
  • Wie is de bestuursvoorzitter van de ACM?
    Chris Fonteijn.
  • Waar staan de letters ACM voor?
    Autoriteit Consument en Markt.
  • Welk model ligt aan het mededingingsbeleid van de ACM ten grondslag?
    Je hebt een rechthoekig land. In dat land bevindt zich een oneindig aantal consumenten die beschikken over een oneindige hoeveelheid geld. Er zijn 2 aanbieders actief van hetzelfde product X. Deze twee aanbieders maken exact hetzelfde product en de consumenten beschikken over de volledige informatie m.b.t. deze producten. De consument is dus in staat om de producten goed met elkaar te vergelijken.

    In deze situatie is er sprake van volledige concurrentie. De consument is geheel vrij om te kiezen bij welke van de producenten hij zijn product koopt. Deze markt stimuleert de leveranciers om te innoveren.

    Dit is het idee van de vrije markt economie. Dit model is slechts illusoir, want dit is nergens in de wereld het geval.
  • Waaruit bestaat het economisch ordeningsrecht?
    Het economisch ordeningsrecht bestaat uit:
    - Het algemeen mededingingsrecht
         * Toezicht achteraf o.b.v. sancties (behalve bij concentratiecontrole)
    - Sectorspecifieke regulering/markttoezicht
         * Regulering vooraf (bijv. vaststellen tarieven) én toezicht achteraf o.b.v.  
            sancties
         * Van toepassing op bepaalde sector van de economie of op bepaalde 
            rechtssubjecten
    - Consumentenbescherming
         * Deels toezicht achteraf; deels belangenbehartiging
    - Staatssteunregels en aanbestedingsregels
         * Van toepassing op de overheidsorganen
  • Streven de EU en de Nma naar een markt met volledige concurrentie?
    Een markt waarin volledige concurrentie bestaat is onmogelijk, dit is enkel theoretisch. De EU en de Nma streven geen volledige concurrentie na, maar zij streven naar een markt waarin zoveel concurrentie is dat de vrije-marktwerking goed functioneert.
  • Welke verschilende visies met betrekking tot een ideale marktwerking zijn er?
    Het model van:
    - De volledige concurrentie (is een puur theoretisch model: oneindig veel aanbieders/vragers en geen marktmacht voor een van de partijen)
    - De beperkte concurrentie
    - De planeconomie, daarbij is er geen sprake van concurrentie. Bij een planeconomie reguleert de overheid werkelijk alles.
  • Hoe ziet de indeling van een gedereguleerde markt eruit?
    De gedereguleerde markt bevat een combinatie van vrije concurrentie en regulering (bijv. ACM en Nza).
  • Hoe ziet de indeling van een vrije markt eruit?
    In een vrije markt is er sprake van een toezichthouder - handhaver.
  • Hoe ziet een gereguleerde markt eruit?
    De gereguleerde markt heeft een toezichthouder - regulator (degene die de regels opstelt). In Nederland bestaat die uit:
    - ACM (telecom, energie, etc.)
    - NZa (zorg)
    - AFM (financiële markten)
    - etc.
  • Men kan zichzelf de vraag stellen of de vrije markt nou vrij is 'doordat er mededingingsregels bestaan' of is de markt juist vrij 'ondanks het feit dat er sprake is van mededingingstoezicht'?
  • Wie is er bij de EU belast met het toezicht houden op de mededingingsregels?
    De commissie.
  • Wat is de reden dat veel overnames en fusies niet van d e grond komen?
    Veel ondernemingen zijn bang dat ze voor hun overname of fusie geen toestemming zullen krijgen van de ACM en laten het daarom maar niet doorgaan.
  • Zijn ondernemers blij met mededingingsregels?
    Nee, zij hebben het gevoel dat ze in hun vrijheden worden aangetast. Wanneer zij lang hebben gewerkt aan een nieuw product en daar veel geld in hebben gestoken en als gevolg hiervan een groot marktaandeel verovert, dan kan zij door de ACM worden aangemerkt als een onderneming met een economische machtsposities. Wanneer zij een onderneming met economische machtspositie is dan moet zij aan bepaalde regels voldoen en kan zij niet meer zomaar vrij haar eigen prijzen vaststellen.
  • Wanneer is er in de EU de mogelijkheid om te reguleren?
    Alleen wanneer de vrije markteconomie niet op kan gaan mag er worden gereguleerd.
  • Hoe noemen we de gedachte dat er alleen maar dient te worden gereguleerd wanneer dit strikt noodzakelijk is?
    De subsidiariteitsgedachte.
  • Wat is de subsidiariteitsgedachte?
    De subsidiariteitsgedachte is van mening dat er alleen maar dient te worden gereguleerd wanneer dit strikt noodzakelijk is
  • Wat is een voorbeeld van een markt die tot voor kort was gereguleerd maar steeds verder is geliberaliseerd?
    De telecommunicatiemarkt. Doordat de concurrentie op de markt steeds sterker is geworden is regulering niet langer noodzakelijk. Voorheen was er de OPTA (Onafhankelijke Post en Telecommunicatie Autoriteit) en die is nu gefuseerd met de ACM. De OPTA was tot de conclusie gekomen dat de markt zichzelf nu wel reguleerde door de onderlinge concurrentie, daarom is zij paar jaar geleden gestopt met het reguleren van tarieven. Dit is de subsidiariteitsgedachte in de praktijk: enkel reguleren wanneer het strikt noodzakelijk is.
  • In welk artikel is neergelegd dat de EU een interne markt tot stand dient te brengen?
    Artikel 3 lid 3 VEU.
  • Wanneer mag er binnen de EU worden gereguleerd?
    Alelen wanneer ook de hoofdregel van 'vrije markteconomie' kan opgaan.
  • Wanneer wordt binnen de EU regulering van een bepaalde markt toegestaan?
    Regulering van een bepaalde markt wordt enkel toegestaan wanneer dit strikt noodzakelijk is, omdat er sprake is van marktfalen.
  • Wat is de hoofdregel binnen de EU?
    De hoofdregel is dat er sprake moet zijn van een vrije markteconomie.
  • In welk artikel is misbruik van de machtspositie in de VWEU neergelegd?
    Artikel 102 VWEU.
  • In welk artikel is het kartelverbod in de VWEU neergelegd?
    Artikel 101 VWEU.
  • Waarom is de mededinging een van de methodes waarmee de EU één handelsmarkt probeert te bereiken?
    OM het voor bedrijven makkelijk te maken om grensoverschrijdend met elkaar te handelen is het van belang dat de mededinging goed is geregeld.
  • Wat is de hoofdregel binnen de EU m.b.t. de markteconomie?
    De EU is voorstander van een vrije markteconomie waarbij vaak een soort van subsidiariteitseis wordt gesteld. Regulering van een bepaalde markt wordt alleen toegestaan wanneer dit strikt noodzakelijk is.
  • Is het neo-liberalisme van mening dat de markt in zijn geheel moet worden gereguleerd?
    Nee, het neo-liberalisme is geen voorstander van algehele regulering van de markt. Het neo-liberalisme is voorstander van het opstellen van bepaalde gedragsregels of wanneer de structuur van een bepaalde markt vereist dat er wordt gereguleerd.
  • Heeft elke lidstaat van de EU een nationale mededinginswet?
    Ja, elke lidstaat heeft een nationale mededinginswet met een nationale instantie die toezicht houdt op de naleving hiervan.
  • Hoe zag de geschiedenis in Europa eruit?
    Eerst kwam er een vrij verkeer van goederen, personen en kapitaal en vrijheid van vestiging. Daarna kwam er vrije mededinging. Na de vrije mededinging kwam het vrij verkeer van vonnissen en informatie/bewijs.
  • Hoe reageren liberalisten en neo-liberalisten op het volgende voorbeeld
    Stel: 
    Er zijn 5 producenten actief op bepaalde markt en consument kan vrij kiezen uit die 5. Één van hen doet uitvinding van de eeuw waardoor zijn product vele malen beter en goedkoper wordt. De consumenten kiezen massaal voor die ene aanbieder. De aanbieder krijgt ook nog een octrooi voor zijn product en dus is hij de enige die het product op de markt mag brengen. De andere 4 zullen dan dus hun klanten kwijtraken en failliet gaan, er blijft dan nog 1 partij actief en die zou bijv. zijn prijzen kunnen gaan verhogen omdat consumenten toch nergens anders heen kunnen.

    Wat zou de reactie van een liberalist zijn?
    De markt corrigeert zichzelf. Wanneer het bedrijf structureel de prijs verhoogt zal de consument stoppen met het kopen van een product en zoeken naar een alternatief. Voor de andere 4 wordt het dan interessant om ook een uitvinding te doen die alternatief biedt. Er zijn dan dus zelfs 2 producten op de markt en dan kan de consument vrij kiezen.

    Hoe zou de neo-liberalist dit probleem oplossen?
    De neo-liberalist is van mening dat niet elke markt een zelfcorrigerend effect heeft. Omdat degene die het product heeft uitgevonden over een enorm netwerk beschikt is het voor anderen vrijwel onmogelijk een 2e netwerk op te bouwen, ook al zijn er economische stimulansen die hen daartoe aanzetten.
  • Wat zegt het liberalisme als antwoord op het neo-liberalisme?
    Het liberalisme zegt dat er op de markt altijd sprake is van een zelfcorrigerend effect.
  • Waarom moeten netwerksectoren worden gereguleerd?
    Omdat er grote investeringen nodig zijn om op die markt actief te worden is het vrijwel onmogelijk dat nieuwe spelers op die markt komen. Omdat dergelijke bedrijven niet aan 'normale concurrentie' onderhevig zijn en om te voorkomen dat de monopolist(en) de consument uitknijpen zijn regels vereist (regulering).
  • Noem voorbeelden van markten die volgens het neo-liberalisme moeten worden gereguleerd
    Bij netwerksectoren is regulering nodig. Een netwerksector heeft als kenmerk dat er een grote investering nodig is om in een dergelijke sector actief te worden. Vaak is een deerlijke investering in het verleden al gedaan.
    Bijvoorbeeld het spoorwegvervoer, dit kan je niet volledig aan de markt overlaten want overheid heeft spoor aangelegd en voor nieuw bedrijf is het onmogelijk om op die markt te komen, aanleggen van sporen is veel te duur en te omvangrijk. Ook waterleidingnetwerksecotr en elektriciteitsnetwerk.
  • Noem voorbeelden van markten die volgens het neo-liberalisme moeten worden gereguleerd
    Bij netwerksectoren is regulering nodig. Een netwerksector heeft als kenmerk dat er een grote investering nodig is om in een dergelijke sector actief te worden. Vaak is een deerlijke investering in het verleden al gedaan.
    Bijvoorbeeld het spoorwegvervoer, dit kan je niet volledig aan de markt overlaten want overheid heeft spoor aangelegd en voor nieuw bedrijf is het onmogelijk om op die markt te komen, aanleggen van sporen is veel te duur en te omvangrijk. Ook waterleidingnetwerksecotr en elektriciteitsnetwerk.
Lees volledige samenvatting
Maak nu je eigen eFaqt account aan voor toegang tot deze en duizenden andere hoge kwaliteit samenvattingen.

Example questions in this summary

Op welke niveaus vindt er mededingingstoezicht plaats?
1
Wat is het doel van het economisch ordeningsrecht?
1
Wat is het economisch ordeningsrecht?
1
Hoe kunnen die twee doelstellingen van het economisch ordeningsrecht worden bereikt?
1
Page 1 of 150